Kỳ vọng mới của nghề lưới vây

Chính phủ vừa ban hành Nghị định số 309/2025/NĐ-CP, trong đó không còn quy định về kích thước tối thiểu được phép khai thác của một số loài hải sản sống trong vùng nước tự nhiên. Cụ thể, bỏ quy định kích thước tối thiểu được phép khai thác đối với cá ngừ chù, cá ngừ chấm, cá hố, cá trích xương, cá ngừ ồ, cá ngừ vây vàng, cá ngừ mắt to, cá ngừ vằn, tôm sắt cứng và mực ống. Nghị định có hiệu lực thi hành từ ngày 29/11/2025.

Gỡ khó cho ngư dân

Ngư dân Trần Phi (thôn An Hải Tây, xã Núi Thành), chủ tàu lưới vây QNa-91297 đang mong biển lặng để vươn khơi khai thác hải sản ở ngư trường Hoàng Sa. Anh Phi cho biết, chuyến biển vừa qua, anh và các lao động đánh bắt được gần 20 tấn cá, chủ yếu là các loại cá ngừ, bán được hơn 500 triệu đồng, trừ chi phí hơn 150 triệu đồng, chủ tàu cá thu nhập hơn 100 triệu đồng, mỗi lao động chia nhau hơn 15 triệu đồng. “Từ nay đến tết đi biển chừng 2 chuyến, nếu đi xuyên tết thì chỉ 3 chuyến. Anh em ai cũng mong mỏi đi biển trở lại”, anh Phi nói.

Nghề lưới vây khai thác hải sản bằng cách dùng ánh sáng đèn để dẫn dụ đàn cá, gom cá lại rồi thả lưới vây bắt. Hải sản đánh bắt chính của nghề lưới vây là các loại cá ngừ và cá nục.

Tàu lưới vây của anh Phi có công suất 822CV, trang bị hệ thống đèn cao áp để nâng cao hiệu quả dẫn dụ đàn cá và nhiều thiết bị hàng hải như máy giám sát hành trình, máy thông tin liên lạc, máy dò cá... và hầm bảo quản hải sản bằng vật liệu P.U.

“Nghề lưới vây đòi hỏi phải ứng dụng máy móc, thiết bị tiên tiến để tăng năng lực khai thác hải sản, tăng năng suất lao động, mang lại hiệu quả cao cho chuyến biển. Tôi và các ngư dân vui mừng khi quy định kích thước tối thiểu được phép khai thác một số loài hải sản đã ngưng hiệu lực thi hành. Hy vọng giá cá ngừ các loại sẽ tăng mạnh trở lại”, anh Phi nói.

Các ngư dân theo nghề lưới vây trên địa bàn thành phố cho hay, Nghị định số 37/2024/NĐ-CP của Chính phủ có hiệu lực từ ngày 19/5/2024 có quy định kích thước cá ngừ được phép đánh bắt có chiều dài nhỏ nhất là 50cm. Ngư dân Võ Công Thảo (thôn Đông Tuần, xã đảo Tam Hải), chủ tàu lưới vây QNa- 90170 cho biết, thời điểm tháng 5/2024 đến nay, rất khó kiếm tìm cá ngừ có kích cỡ từ 50cm trở lên để khai thác.

“Nghề biển bây giờ khó khăn lắm. Giá đá cây, lương thực, thực phẩm, gas, nước uống đều tăng cao. Mong khi bỏ quy định kích thước tối thiểu được phép khai thác một số loài hải sản đã ngưng hiệu lực thi hành, giá cá ngừ các loại sẽ tăng trở lại”, anh Thảo nói.

Nhiều kỳ vọng

Không như mọi năm, hễ mùa biển động là tàu lưới vây “ngủ đông”. Hầu hết các chủ tàu lưới vây trên địa bàn thành phố đều cho biết, đang rất háo hức ra khơi ngay khi điều kiện thời tiết đảm bảo. Ngư dân kỳ vọng sẽ thu được hiệu quả kinh tế khá cho chuyến biển bởi khi quy định kích thước tối thiểu được phép khai thác một số loài hải sản ngưng hiệu lực thi hành, giá các loại cá ngừ sẽ tăng mạnh trở lại.

Ngư dân Nguyễn Thanh Vương (thôn Sâm Linh Đông, xã Núi Thành), chủ tàu lưới vây QN-91945 cho rằng, suốt thời gian qua, hàng loạt tàu lưới vây nằm bờ vì hiệu quả chuyến biển thấp có thể sẽ đi biển trở lại.

“Rất mừng nếu tàu lưới vây không còn nằm bờ. Cộng đồng ngư dân theo nghề lưới vây càng hiện diện đông đảo ở biển Hoàng Sa, góp phần bảo vệ chủ quyền biển đảo Tổ quốc. Chúng tôi đánh bắt theo mô hình tổ, đội đoàn kết sản xuất trên biển, sẽ chung sức, đồng lòng tương trợ nhau nhiều hơn”, ông Vương nói.

Trao đổi với chúng tôi, ông Huỳnh Thế Điểu, Chủ tịch Nghiệp đoàn nghề cá Tam Quang (xã Núi Thành) cho rằng, từ tháng 5/2024 trở về trước, khi chưa có quy định về kích cỡ cá ngừ, nghề lưới vây trên địa bàn rất lớn mạnh bởi ăn nên làm ra. Kể từ khi có quy định trên, hiệu quả chuyến biển sa sút đã khiến nhiều ngư dân chuyển đổi nghề từ lưới vây sang lưới chụp, lưới cản. Rất có thể trong thời gian đến, sẽ có làn sóng chuyển đổi nghề sang lưới vây giúp nghề này lớn mạnh trở lại.

“Nghề lưới vây có truyền thống bám biển xuyên tết. Hy vọng trong những ngày Tết Bính Ngọ tới, những đoàn tàu lưới vây của địa phương sẽ hiện hữu trên các vùng biển xa, nỗ lực phát triển kinh tế, làm giàu từ biển gắn với bảo vệ chủ quyền biển đảo thiêng liêng của Tổ quốc”, ông Điểu nói.