ĐNO - Ngành xuất khẩu dừa Thái Lan đang đối mặt với khủng hoảng nghiêm trọng khi giá giảm mạnh xuống còn chưa đến một nửa chi phí sản xuất, gây thiệt hại tài chính lớn cho người trồng dừa tại nước này.
Theo tờ Nation (Thái Lan), giá dừa thơm tại Thái Lan hiện giảm mạnh xuống dưới 3 baht/quả, gây thiệt hại khoảng 500 triệu USD cho người trồng nếu dừa giảm 1 baht/quả.
Theo thống kê, sản lượng dừa hằng năm tại Thái Lan đạt khoảng 500 triệu quả, do đó, cuộc khủng hoảng đe dọa ngành công nghiệp dừa có giá trị xuất khẩu hằng năm vốn lên tới hàng chục tỷ baht.
Sự sụt giảm giá mạnh một phần do chất lượng dừa thơm của Thái Lan vẫn chưa ổn định.
Ông Tattawin Saruno, học giả độc lập và là chuyên gia về quản lý nông nghiệp tại Thái Lan tiết lộ, tính đến ngày 21/10 vừa qua, giá dừa thơm tại vườn ở tỉnh Songkhla chỉ ở mức 2-3 baht/quả. Đây là mức giá cực kỳ thấp, đặc biệt khi chi phí sản xuất dừa của nông dân trung bình khoảng 4-5 baht/quả.
Ở một số khu vực, các thương nhân từ chối mua dừa, khiến quả dừa hư hại trên cây. Cuộc khủng hoảng đang ảnh hưởng nặng nề nhất đến các tỉnh như Ratchaburi và Samut Sakhon - những vùng trồng dừa lớn nhất của Thái Lan.
Trong khi đó, tờ Nation nhận định, Việt Nam giành lợi thế quan trọng bằng việc ký kết Nghị định thư với Trung Quốc về xuất khẩu dừa tươi vào tháng 8/2024, cho phép mặt hàng này xuất khẩu theo đường chính ngạch sang thị trường tiêu thụ nhất nhì thế giới với 1,4 tỷ người.
Các lô hàng lớn của Việt Nam và sự tăng trưởng theo cấp số nhân bắt đầu vào cuối năm 2024 và đầu năm 2025. Kim ngạch xuất khẩu dừa của Việt Nam tăng vọt từ 180 triệu USD năm 2010 lên hơn 900 triệu USD Mỹ vào năm 2023, và vượt mốc 1 tỷ USD vào năm ngoái.
Trong khi đó, nhu cầu dừa toàn cầu đang bùng nổ, được thúc đẩy bởi vị thế “siêu thực phẩm” của loại quả này và những đổi mới như cà phê dừa ở Trung Quốc. Thị trường chung dự đoán sẽ tăng trưởng từ 3,5 tỷ USD vào năm 2023 lên 8,2 tỷ USD vào năm 2032.
Việt Nam, quốc gia sản xuất dừa lớn thứ 7 thế giới tận dụng sự tăng trưởng nhu cầu dừa thông qua kế hoạch, chiến lược rõ ràng khi Chính phủ Việt Nam chỉ định dừa là một trong 6 cây công nghiệp chủ lực.
Cạnh đó, vị trí địa lý gần Trung Quốc giúp giảm chi phí vận chuyển trong khi thời gian giao hàng nhanh hơn. Phần lớn nguồn thu hiện nay đến từ các sản phẩm dừa chế biến có giá trị cao, đánh dấu sự chuyển dịch chiến lược từ việc chỉ sản xuất nguyên liệu thô.
Trong khi Việt Nam đã đạt chứng nhận hữu cơ cho 1/3 diện tích trồng dừa của đất nước, Thái Lan lại đang chịu tình trạng chất lượng sản phẩm không đồng đều và thiếu quy hoạch hệ thống trên khắp các trang trại.
