Mưa lũ đi qua để lại những ngổn ngang dưới ruộng vườn, nông dân trên địa bàn thành phố Đà Nẵng đang khẩn trương khắc phục hậu quả, vệ sinh đồng ruộng, đồng thời nỗ lực khôi phục “nhịp” sản xuất cho vụ mùa cuối năm.

Bắt tay vào vụ mới
Trong đợt lũ vừa qua, toàn bộ khu vực làng rau Bàu Tròn, xã Đại Lộc bị ngập sâu, phần lớn rau màu bị vùi lấp, hư hỏng toàn bộ. Những ngày này, các hộ dân tất bật dọn dẹp các thửa ruộng, làm đất, chuẩn bị gieo trồng lại vụ mới.
Đang đào xới các gốc chuối tiêu bị ngã đổ và thối rễ trên diện tích 3.000m2, ông Nguyễn Văn Theo (thôn Quảng Huế, xã Đại Lộc) cho biết trồng vườn chuối từ đầu năm đến nay, đang chuẩn bị thu hoạch thì đợt lũ làm mất trắng toàn bộ.
“Vì vùng đất này cây phát triển rất tươi tốt, do đó tôi quyết định sẽ trồng đậu cô ve, bầu, bí cho vụ tết năm nay. Hy vọng sau hơn một tháng nữa, những luống rau xanh sẽ lại phủ kín, giúp gia đình sớm ổn định cuộc sống”, ông Theo kỳ vọng.

Tương tự, với diện tích hơn 1.000m2 canh tác khổ qua tại làng rau Bàu Tròn, anh Bùi Duy Khánh cho biết khổ qua bị ngâm nước hơn 3 ngày nên bị thối rễ, hư hại toàn bộ, thiệt hại hơn 20 triệu đồng. Anh thuê nhân công tháo dỡ giàn khổ qua và cày xới đất để chuyển sang trồng đậu tây, dưa, bắp…
Bên cạnh lĩnh vực trồng trọt, những ngày này, các hộ nuôi trồng thủy sản tập trung khắc phục hậu quả mưa lũ, triển khai các biện pháp xử lý môi trường vùng nuôi, tu bổ lại diện tích ao, hồ bị thiệt hại để tiếp tục bước vào vụ mới.
Anh Phạm Văn Sương, thôn Phú Đông, xã Gò Nổi nuôi cá lăng, cá trôi, cá mè trên diện tích 38.000m2. Đợt lũ vừa qua đã khiến cho cơ sở vật chất tại khu vực ao nuôi bị hư hỏng nặng, nguồn nước bị ô nhiễm, thất thoát hơn 50% số lượng.

“Với số lượng cá còn lại trong ao, tôi cố gắng nuôi để bán cho vụ tết. Thời gian đến tôi cũng sẽ đẩy mạnh triển khai nuôi cá trong lồng, không nuôi thả tự do để thích ứng bền vững với thiên tai. Tôi đang nuôi 2 lồng với diện tích hơn 70m2, cá phát triển tốt tương tự so với nuôi thả tự nhiên”, anh Sương chia sẻ.
Tích cực chăm sóc cây trồng
Tại các vùng trồng hoa tết, dễ dàng nhận thấy không khí khẩn trương của các chủ vườn, ai nấy đều tất bật chăm chút những chậu hoa.
Vụ tết năm nay, ông Nguyễn Văn Sáu ở thôn Hà Đông, phường Điện Bàn Bắc trồng hơn 2.500 chậu hoa, tuy nhiên đợt lũ vừa qua nước tràn vào vườn gần 1m, làm ngập hơn 500 chậu. Số lượng chậu hoa bị ngập khiến cây bị mất đọt hoa, thối rễ. Ông Sáu đang cố gắng bón phân để cho cây “tỉnh” lại, rồi tiếp tục tỉa dặm.

Ngoài ra, khu vực ươm giống của ông bị hư hại hơn 3.000 cây giống hoa vạn thọ, còn hoa dạ yến thảo là 2.000 cây giống. Tổng thiệt hại của đợt mưa lũ lần này khoảng 30 triệu đồng và gần 5 triệu đồng tiền giống.
Tại vùng hoa Dương Sơn (phường Hòa Xuân), không khí sản xuất cũng nhộn nhịp hơn bao giờ hết. Ông Lý Phước Dạng đang trồng hơn 5.000 chậu với đa dạng chủng loại như cúc đóa 800 chậu, cúc mâm xôi Hàn Quốc và mâm xôi truyền thống hơn 4.000 chậu, số còn lại là dạ yến thảo. “Tôi đang tích cực bơm thuốc nấm để phòng bệnh. Dự kiến sẽ tiếp tục có các cơn bão đổ bộ vào thành phố nên nên tôi chưa vội bón phân mà chỉ tỉa đọt, tỉa lá cây; đồng thời gia cố hệ thế mái che, mái vòm để phòng chống gió bão”, ông Dạng chia sẻ.
Ông Nguyễn Văn Thành, Phó Chi cục trưởng Chi cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật Đà Nẵng (Sở Nông nghiệp và Môi trường) cho hay, đơn vị đã đề nghị UBND các xã, phường tập trung chỉ đạo các cơ quan chuyên môn hướng dẫn nông dân triển khai thực hiện tốt một số biện pháp chăm sóc, khắc phục do bị ảnh hưởng bởi mưa lớn, ngập lụt.

Cụ thể, đối với rau màu đang giai đoạn phát triển thân lá, cho củ, quả bị hư hại nhẹ, có thể khắc phục thì tiến hành vệ sinh đồng ruộng, phun phân bón lá, các chế phẩm vi lượng… giúp cây nhanh phục hồi; khi đất khô ráo, cần xới xáo, phá váng để tạo độ thoáng cho đất, tránh bị nghẹt rễ và kết hợp bón bổ sung phân lân, NPK… để kích thích bộ rễ phát triển nhanh.
Những diện tích rau màu bị hư hại do mưa ngập không thể khắc phục cần tranh thủ tận thu sản phẩm, thu dọn tàn dư, vệ sinh đồng ruộng và tiến hành bố trí sản xuất cây trồng khác phù hợp thời vụ và điều kiện nguồn nước ở địa phương. Ưu tiên bố trí sản xuất các loại rau ăn lá ngắn ngày phục vụ nhu cầu rau xanh tăng cao sau mưa bão.
Đối với hoa, cần vệ sinh, khơi thông thoát nước; cắt tỉa cành lá bị dập, bị bệnh và xử lý bệnh trước rồi bổ sung phân kích rễ, phân hữu cơ, khi cây phục hồi mới tiếp tục bón phân vô cơ.
Chủ động phòng chống bão số 13
Để chủ động ứng phó bão Kalmaegi, Chi cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật đề nghị các địa phương hướng dẫn nông dân tạm dừng gieo trồng mới trong thời điểm mưa bão, không bón phân trong thời gian mưa; rà soát, nạo vét rãnh, kênh mương nội đồng, khơi thông dòng chảy để tiêu thoát nước nhanh, tránh ngập úng lâu ngày làm thối rễ, chết cây.
Đối với hoa, cần chủ động che chắn, làm giàn, lưới che mưa, sử dụng rơm rạ hoặc ny lon phủ luống để giảm tác động của mưa lớn. Hoa trồng chậu cần tiến hành kê chậu và bổ sung thêm giá thể lên mặt chậu để rút nước nhanh tránh úng nước.
Đối với cây ăn quả và cây công nghiệp lâu năm, cần có biện pháp gia cố, chống đổ ngã, nạo vét rãnh thoát nước để tránh ngập úng cục bộ.
Theo Chi cục Biển đảo và Thủy sản Đà Nẵng, để giảm thiểu tối đa thiệt hại, các hộ nuôi trồng thủy sản cần chuẩn bị đầy đủ máy móc, trang thiết bị, hóa chất, nguyên, nhiên vật liệu phục vụ phòng tránh.
Đối với các công trình ao nuôi, cần nạo vét kênh mương, đặt ống xả tràn, phát quang cành cây quanh bờ ao, chủ động gia cố, sửa chữa hệ thống bờ ao, cống, các công trình phụ trợ tại cơ sở...
Đối với lồng bè nuôi trồng thủy sản thì kiểm tra, gia cố lại hệ thống dây neo, phao lồng; khi cần thiết, di chuyển lồng bè vào khu vực kín gió.
Sau thiên tai, các địa phương hướng dẫn người nuôi thực hiện các biện pháp xử lý các yếu tố môi trường nước ao, đầm, nơi đặt lồng bè nuôi; thường xuyên theo dõi sức khỏe của thủy sản nuôi để có biện pháp xử lý kịp thời.