Đại học Đà Nẵng đang tiên phong thúc đẩy hình thành các doanh nghiệp khởi nguồn công nghệ (spin-off) nhằm đưa kết quả nghiên cứu từ giảng đường ra thị trường. Hoạt động này được cụ thể hóa qua chuỗi tập huấn và kết nối chuyên sâu trong năm 2026 theo tinh thần Nghị quyết số 57-NQ/TW. Đây là bước đi chiến lược giúp thương mại hóa tri thức, tạo động lực tăng trưởng bền vững.
Trong bối cảnh khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo được xác định là động lực tăng trưởng then chốt, các cơ sở giáo dục đại học không chỉ đảm nhận vai trò đào tạo nguồn nhân lực mà còn phải trở thành trung tâm nghiên cứu, sáng tạo và chuyển giao tri thức.
Đại học Đà Nẵng vừa tổ chức chuỗi tập huấn chuyên đề về khởi nghiệp đổi mới sáng tạo và hỗ trợ thành lập doanh nghiệp spin-off năm 2026. Đây là bước đi cụ thể nhằm hiện thực hóa Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị để thúc đẩy hình thành doanh nghiệp khoa học - công nghệ ngay tại các trường đại học và viện nghiên cứu.
Theo TS. Huỳnh Minh Sơn, Phó Trưởng ban phụ trách Ban Công tác sinh viên, Quan hệ doanh nghiệp và Truyền thông (Đại học Đà Nẵng), sinh viên hiện nay không chỉ cần kiến thức chuyên môn mà phải hội đủ năng lực đổi mới sáng tạo, tư duy công nghệ và tinh thần dấn thân khởi nghiệp.
Để hiện thực hóa ý tưởng hình thành doanh nghiệp, đặc biệt là doanh nghiệp spin-off, người học cần được trang bị kiến thức nền tảng, kỹ năng thực chiến, am hiểu pháp lý, năng lực xây dựng mô hình kinh doanh và cơ hội kết nối với mạng lưới chuyên gia cùng hệ sinh thái hỗ trợ.
Không dừng lại ở các cuộc thi hay hỗ trợ ý tưởng đơn thuần, Đại học Đà Nẵng đang hướng đến mục tiêu cao hơn: tạo điều kiện để các kết quả nghiên cứu được thương mại hóa, trở thành những sản phẩm, dịch vụ và doanh nghiệp thực thụ trên thị trường.
Ông Lê Trọng Tuấn, đồng sáng lập và Tổng Giám đốc Công ty CP oBacker nhận định, các trường đại học cần xác định đối tác doanh nghiệp cụ thể trước khi thành lập spin-off. Khác với mô hình khởi nghiệp thông thường, spin-off cạnh tranh chủ yếu bằng hàm lượng tri thức và tài sản sở hữu trí tuệ. Do đó, việc xây dựng cơ chế quản trị, định giá tài sản, phân chia lợi ích và chuyển giao công nghệ là yếu tố then chốt.
“Cần tách bạch vai trò nghiên cứu và điều hành. Nhà khoa học có thể đảm nhận vị trí Giám đốc công nghệ (CTO), trong khi khâu quản trị và phát triển thị trường nên giao cho đội ngũ chuyên nghiệp”, ông Tuấn cho hay.
Từ kinh nghiệm thực tế, ông Lê Trọng Tuấn đề xuất Đại học Đà Nẵng sớm xây dựng quy trình chuyển hóa các nghiên cứu tiềm năng thành doanh nghiệp spin-off. Đồng thời nhà trường cần hoàn thiện quy định nội bộ về quản lý tài sản trí tuệ, chuyển giao công nghệ và cơ chế phân chia lợi ích hài hòa giữa nhà trường, nhà khoa học và nhà đầu tư.
Nhằm hiện thực hóa mục tiêu hình thành các doanh nghiệp spin-off trong tương lai, Đại học Đà Nẵng cùng các trường thành viên đang tập trung xây dựng nền tảng vững chắc từ chính lực lượng sinh viên.
Những năm gần đây, hoạt động nghiên cứu khoa học và khởi nghiệp đổi mới sáng tạo được triển khai sâu rộng tại các cơ sở đào tạo. Hệ thống các cuộc thi ý tưởng, ngày hội công nghệ, chương trình kết nối doanh nghiệp và khóa đào tạo kỹ năng được tổ chức thường xuyên, tạo môi trường thuận lợi để sinh viên tiếp cận thực tiễn và phát triển dự án.
Điểm nhấn nổi bật là Cuộc thi “Khởi nghiệp trong sinh viên - BK Shark 2026” với sự tham gia của 35 đội và hơn 140 sinh viên từ các trường đại học trên địa bàn. Các dự án tham dự bao phủ nhiều lĩnh vực từ trí tuệ nhân tạo, công nghệ thông tin, giáo dục, y tế đến môi trường và kinh doanh tạo tác động xã hội. Vượt xa những ý tưởng kinh doanh đơn thuần, nhiều dự án đã chứng minh khả năng ứng dụng công nghệ để giải quyết các thách thức xã hội như giảm phát thải carbon, phát triển năng lượng sạch, giáo dục thông minh và quản lý đô thị hiệu quả.
Đáng chú ý, tinh thần nghiên cứu khoa học đang lan tỏa mạnh mẽ từ bậc đại học xuống các trường phổ thông. Tại Ngày hội Khoa học công nghệ, khởi nghiệp và đổi mới sáng tạo BKĐN 2026 do Trường Đại học Bách khoa (Đại học Đà Nẵng) tổ chức, nhiều đề tài của học sinh THPT đã gây ấn tượng mạnh nhờ tính sáng tạo và ứng dụng cao.
Tiêu biểu là hệ thống giám sát thông minh phát hiện sự cố giao thông của Phan Tịnh Khang và Tô Đăng Phước, học sinh Trường THPT Hoàng Hoa Thám (giải Nhất) hay mô hình biên dịch chữ Braille thời gian thực hỗ trợ người khiếm thị của Nguyễn Hữu Hoàng và Hồ Phong Lĩnh, học sinh Trường THPT chuyên Lê Quý Đôn (giải Nhì).
PGS-TS. Lê Tiến Dũng, Phó Hiệu trưởng Trường Đại học Bách khoa khẳng định, nhà trường luôn ưu tiên tạo điều kiện để sinh viên nghiên cứu khoa học và đổi mới sáng tạo. Đây không chỉ là cơ hội vận dụng kiến thức mà còn là bệ phóng hiện thực hóa những khát vọng công nghệ.
Đáng chú ý, các dự án ngày càng thể hiện sự kết hợp hài hòa giữa hàm lượng kỹ thuật và trách nhiệm cộng đồng. Bên cạnh việc ứng dụng AI hay chuyển đổi số, nhiều nhóm tác giả còn tập trung giải quyết các bài toán thực tiễn về môi trường, năng lượng và giáo dục. Đây chính là nền tảng then chốt để hình thành hệ sinh thái khởi nghiệp bền vững, thắt chặt mối liên kết giữa nhà trường và doanh nghiệp trong quá trình đưa các ý tưởng nghiên cứu vào đời sống.
