Mới đây, tại Diễn đàn Kinh tế Phương Đông lần thứ 10 (EEF) ở Vladivostok, bà Veronika Skvortsova, người đứng đầu Cơ quan Y tế và Sinh học Liên bang Nga (FMBA) chính thức công bố Nga đã hoàn tất thử nghiệm tiền lâm sàng vắc xin chống ung thư, chứng minh tính an toàn và hiệu quả cao.
Bà Skvortsova cho biết, sau nhiều năm nghiên cứu, trong đó ba năm gần đây tập trung vào giai đoạn tiền lâm sàng bắt buộc, vắc xin đã sẵn sàng để sử dụng. Các nghiên cứu đã chứng minh tính an toàn của vắc xin, như sử dụng nhiều lần, và hiệu quả cao liên quan đến việc giảm kích thước và làm chậm sự phát triển đáng kể của khối u (có thể lên đến 60-80%). Ngoài ra, các nghiên cứu đã chỉ ra sự gia tăng tỷ lệ sống sót, một yếu tố cũng rất quan trọng.
Thông tin này lập tức thu hút sự quan tâm tại diễn đàn quy tụ hơn 8.400 đại biểu từ 75 quốc gia, nơi những chủ đề về hợp tác kinh tế, khoa học và y tế được đưa ra bàn luận.
Theo các nhà khoa học Nga, việc thử nghiệm tiền lâm sàng cho thấy vắc xin an toàn kể cả khi tiêm nhắc lại. Đặc biệt, tỷ lệ sống sót của bệnh nhân được cải thiện rõ rệt. Khác với hóa trị hay xạ trị, phương pháp mới này kích hoạt hệ miễn dịch nhận diện và tiêu diệt tế bào ung thư, mở ra hướng tiếp cận ít tác dụng phụ hơn so với các cách điều trị truyền thống.
Theo FMBA, loại vắc xin đầu tiên sẽ được triển khai cho ung thư đại trực tràng, một trong những loại ung thư phổ biến nhất và gây tử vong hàng đầu toàn cầu.
Không dừng lại ở đó, các nhà khoa học Nga cũng đã đạt tiến bộ lớn trong việc phát triển vắc xin cho những loại ung thư ác tính và khó điều trị hơn như: u nguyên bào thần kinh đệm (glioblastoma) - loại ung thư não cực kỳ nguy hiểm; một số dạng u hắc tố (melanoma), trong đó có u hắc tố mắt.
Nếu thành công, đây sẽ là bước ngoặt trong điều trị ung thư: thay vì chỉ tập trung “chữa bệnh”, y học có thể chủ động “phòng thủ và kiểm soát” căn bệnh hiểm nghèo này, đồng thời phạm vi ứng dụng sẽ được mở rộng sang nhiều loại ung thư khác.
Ung thư hiện là nguyên nhân tử vong đứng thứ hai trên thế giới, chỉ sau bệnh tim mạch. Theo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), mỗi năm có hơn 10 triệu ca tử vong vì ung thư. Riêng ung thư đại trực tràng chiếm hàng triệu trường hợp.
Sự xuất hiện của vắc xin chống ung thư của Nga mang lại nhiều kỳ vọng: tăng cơ hội sống cho bệnh nhân và cải thiện chất lượng cuộc sống; giảm chi phí y tế toàn cầu vốn tiêu tốn hàng trăm tỷ USD mỗi năm cho điều trị ung thư; khẳng định vị thế khoa học của Nga, nối tiếp thành công từ vắc xin Sputnik V phòng Covid-19.
Dù kết quả ban đầu khả quan, vắc xin vẫn cần trải qua các giai đoạn thử nghiệm lâm sàng trên người để khẳng định hiệu quả và an toàn thực tế. Các chuyên gia lưu ý ung thư có nhiều dạng, không thể chỉ một loại vắc xin giải quyết tất cả. Ngoài ra, chi phí sản xuất và khả năng tiếp cận cũng là yếu tố quyết định mức độ phổ biến.
Việc Nga thông báo tại EEF 2025 không chỉ khiến giới y học mà cả dư luận quốc tế đặc biệt quan tâm. Vắc xin chống ung thư của Nga nếu vượt qua các bước phê duyệt và chứng minh hiệu quả trong thực tiễn, sẽ là bước ngoặt lịch sử trong y học hiện đại, giống như sự ra đời của kháng sinh hay vắc xin phòng các bệnh truyền nhiễm.
Trong bối cảnh nhân loại đang tìm mọi cách để khống chế “kẻ giết người thầm lặng” mang tên ung thư, thành tựu mà Nga công bố mang đến hy vọng lớn: một tương lai nơi con người có thêm vũ khí mạnh mẽ để kéo dài sự sống và nâng cao chất lượng cuộc sống.
