Thúc đẩy phát triển nông nghiệp bền vững

Dấu ấn kinh tế tuần hoàn

Biến đổi khí hậu, ô nhiễm môi trường, nước biển dâng, xâm nhập mặn đã đặt ra nhiều thách thức lớn cho phát triển bền vững ngành nông nghiệp. Thành phố khuyến khích các tổ chức, cá nhân đầu tư sản xuất nông nghiệp theo hướng xanh hóa, tuần hoàn. Những mô hình tuần hoàn khép kín trong nông nghiệp ngày càng được phát triển rộng rãi, hạn chế lây lan dịch bệnh, bảo vệ môi trường sinh thái.

Ở lĩnh vực nuôi trồng thủy sản, nuôi tôm thẻ chân trắng tuần hoàn nước đã tạo dấu ấn ở các địa phương như Duy Nghĩa, Tam Xuân, Tam Anh. Các hộ nông dân, hợp tác xã, doanh nghiệp nuôi tôm trong một hệ thống khép kín, tái sử dụng nước nhiều lần sau khi xử lý bằng các hệ thống lọc cơ học, sinh học. Mô hình này giúp tiết kiệm nước, giảm chi phí xử lý, tạo môi trường ổn định cho tôm nuôi phát triển tốt, nâng cao năng suất, bảo vệ môi trường và thích ứng với biến đổi khí hậu.

Ông Huỳnh Tấn Đạo (thôn Hòa Bình, xã Tam Anh, nuôi tôm thẻ chân trắng quy mô gần 10ha) cho biết, nước thải từ ao nuôi tôm được dẫn vào hệ thống lọc cơ học để loại bỏ chất hữu cơ, chất thải rắn. Nước thải tiếp tục được lọc sinh học bằng quá trình nitrat hóa chuyển hóa amoniac thành dạng ít độc hại hơn. Nước được lọc sạch lần thứ 3 bằng các chế phẩm sinh học. Khi nước đã đạt tiêu chuẩn sẽ được bơm trở lại ao nuôi tôm.

“Nhờ nuôi theo phương thức này, tôm nuôi phát triển nhanh, đạt trọng lượng và thu hoạch sớm. Hầu như dịch bệnh không thể phát sinh nhờ nguồn nước được kiểm soát chặt chẽ, hạn chế mầm bệnh len lỏi vào ao nuôi tôm. Nuôi tôm tuần hoàn sinh học mang lại hiệu quả kinh tế cao, phát triển bền vững”, ông Đạo nói.

Theo ông Nguyễn Xuân Vũ, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường, sau khi Chính phủ phê duyệt Chiến lược quốc gia về tăng trưởng xanh giai đoạn 2021 - 2030, tầm nhìn đến năm 2050 với mục tiêu tăng trưởng kinh tế và phát triển bền vững của đất nước, ngành nông nghiệp đã khuyến khích, hỗ trợ nông dân, doanh nghiệp ưu tiên sử dụng các sản phẩm phân bón hữu cơ, thuốc trừ sâu sinh học, áp dụng các phương pháp tưới tiết kiệm nước tiên tiến để tạo nền tảng vững chắc, nhân rộng vì mục đích phát triển bền vững.

Ông Vũ nói, phát triển kinh tế tuần hoàn trong nông nghiệp thành phố dựa trên cơ sở đẩy mạnh nghiên cứu khoa học, ứng dụng và chuyển giao các tiến bộ kỹ thuật, công nghệ tiên tiến để nâng cao hiệu quả sử dụng nguồn lực trong nông nghiệp, gia tăng giá trị nông sản, tăng tỷ lệ phụ phẩm nông nghiệp được tái sử dụng, tái chế, bảo vệ môi trường, thúc đẩy chuyển đổi nông nghiệp xanh, phát thải thấp.

Một dấu ấn nổi bật trong phát triển nông nghiệp thành phố gần đây là các tổ chức tài chính quan tâm hơn đến tăng trưởng bền vững trong nông nghiệp. Các ngân hàng thương mại trên địa bàn đã có chiến lược cho vay với lãi suất ưu đãi đối với kinh tế tuần hoàn, chuỗi cung ứng bền vững.

Đặt trọng tâm vào nông nghiệp xanh, các tổ chức tín dụng đã giúp người dân, doanh nghiệp thúc đẩy phát triển nông nghiệp theo hướng giảm lượng khí thải carbon và đáp ứng yêu cầu ngày càng cao từ các thị trường nhập khẩu hàng hóa nông nghiệp từ Mỹ, châu Âu, Nhật Bản.

Thúc đẩy phát triển bền vững

Bên cạnh các thành quả, sản xuất nông nghiệp trên địa bàn thành phố còn tồn tại một số hạn chế. Số lượng mô hình liên kết sản xuất theo chuỗi còn ít, chưa hình thành được liên kết chuỗi mang tính bền vững, rộng khắp, tạo sản xuất ổn định cho nông dân.

Vai trò của doanh nghiệp trong chuỗi liên kết còn mờ nhạt, chưa có đầu tàu kết nối thị trường. Các cơ chế, chính sách hỗ trợ phát triển liên kết còn dàn trải, chưa có sự gắn kết hiệu quả giữa các thành phần hỗ trợ.

Trong khi đó, năng lực sản xuất của người dân, doanh nghiệp, hợp tác xã còn hạn chế, sức cạnh tranh trên thị trường chưa cao, nhất là chưa chủ động xúc tiến thương mại, kết nối thị trường lớn.

Chưa có nhiều sản phẩm nông nghiệp xuất khẩu đạt giá trị lớn để dẫn dắt kinh tế nông nghiệp. Đối với kinh tế tuần hoàn trong nông nghiệp, các doanh nghiệp trên địa bàn thành phố còn hạn chế về nguồn lực con người, các khó khăn về tài chính, công nghệ. Đáng nói, doanh nghiệp khó tiếp cận những chính sách hỗ trợ của Nhà nước, nhất là chính sách tín dụng xanh.

Phó Chủ tịch UBND thành phố Trần Nam Hưng cho rằng, định hướng phát triển ngành nông nghiệp Đà Nẵng thời gian tới là phát triển nhanh, bền vững, hiệu quả.

Quy mô sản xuất hàng hóa nông sản ngày càng lớn, bảo đảm môi trường sinh thái, thích ứng với biến đổi khí hậu, phát triển sản phẩm gắn với phát triển du lịch nông nghiệp. Các địa phương cần huy động đồng bộ nguồn lực đầu tư hoàn thiện kết cấu hạ tầng kinh tế nông nghiệp để tiếp tục chuyển dịch cơ cấu đồng bộ, tổ chức sản xuất hợp lý, hiệu quả hơn.

Lãnh đạo thành phố giao nhiệm vụ Sở Nông nghiệp và Môi trường chú trọng rà soát, quy hoạch, xây dựng, phát triển vùng nguyên liệu nông nghiệp; ưu tiên phát triển vùng nguyên liệu có chứng nhận hữu cơ, VietGAP, GlobalGAP…

Đẩy mạnh liên kết chuỗi giá trị; phát huy vai trò của các hợp tác xã, tổ hợp tác, doanh nghiệp trong chuỗi sản xuất - chế biến - tiêu thụ; xây dựng các mô hình liên kết sản xuất hiệu quả và bền vững. Ngành nông nghiệp cần đẩy mạnh ứng dụng chuyển đổi số, thương mại điện tử trong quảng bá, giới thiệu và tiêu thụ sản phẩm nông nghiệp; xây dựng và phát triển thương hiệu; nâng cấp hệ thống giới thiệu, phân phối sản phẩm, hàng hóa, nhất là xúc tiến xuất khẩu hàng hóa đến các thị trường tiềm năng, nâng cao giá trị nông sản.

Theo Ủy viên dự khuyết Trung ương Đảng, Bí thư Thành ủy Lương Nguyễn Minh Triết, Đà Nẵng ưu tiên phát triển nông nghiệp công nghệ cao, lâm nghiệp và các khu công nghiệp chế biến sâu ngành dược liệu; phát triển kinh tế biển, xây dựng trung tâm nghề cá hiện đại phục vụ khai thác thủy hải sản gắn với ngư trường Hoàng Sa và bảo vệ an ninh, chủ quyền biển đảo.

Thành phố cơ cấu lại lĩnh vực sản xuất nông nghiệp theo hướng hiện đại, nâng cao năng suất, sức cạnh tranh, tạo sản phẩm chủ lực, đặc trưng, hữu cơ, tích hợp đa giá trị, an toàn thực phẩm và phục vụ du lịch. Đà Nẵng phát triển các khu, vùng nông nghiệp công nghệ cao; thực hiện hiệu quả Chương trình mỗi xã một sản phẩm (OCOP); phát triển kinh tế nông thôn gắn với du lịch sinh thái, trải nghiệm.

Khai thác hải sản xa bờ gắn với bảo vệ chủ quyền biển đảo, kết hợp bảo vệ môi trường biển; thực hiện nghiêm túc các quy định về chống khai thác thủy sản bất hợp pháp, không khai báo và không theo quy định (IUU). Nghiên cứu, triển khai quy hoạch trung tâm nghề cá lớn Đà Nẵng gắn với ngư trường Biển Đông và Hoàng Sa, trở thành trung tâm dịch vụ nghề cá của khu vực.