Nằm ở độ sâu gần 400m dưới đáy vịnh biển, đường hầm Rogfast của Na Uy đang định nghĩa lại khái niệm hạ tầng giao thông xuyên biển với độ chính xác tuyệt đối và công nghệ tiên tiến chưa từng có.

Trong lòng đất, bên dưới những vịnh biển hùng vĩ của Na Uy, hàng nghìn công nhân đang triển khai một kỹ thuật chưa từng có: đào xuyên qua 8 triệu m3 đá để tạo ra đường hầm đường bộ dưới biển dài 27km, sâu tới 392m.
Theo đài CNN, dự án Rogfast sẽ trở thành đường hầm đường bộ dưới biển dài nhất và sâu nhất thế giới khi đi vào hoạt động năm 2033. Với chi phí 2,4 tỷ USD, công trình này không chỉ là kỷ lục về quy mô mà còn minh chứng cho tham vọng kết nối lãnh thổ của quốc gia có địa hình phức tạp nhất châu Âu.
Tham vọng 36 tỷ USD
Rogfast là mắt xích quan trọng trong kế hoạch cải tạo toàn bộ cao tốc E39 trị giá 36 tỷ USD dọc bờ biển phía tây Na Uy. Theo báo Telegraph, dự án nhằm loại bỏ nhu cầu sử dụng phà, giảm 11 giờ trong hành trình 21 giờ từ Trondheim ở cực bắc đến Kristiansand ở phía nam. Tuyến đường dài 1.100km này hiện phải ngắt quãng bởi bảy chuyến phà băng qua các vịnh biển.
Đường hầm sẽ kết nối Stavanger, thành phố lớn thứ tư và Bergen, thành phố lớn thứ hai của Na Uy. Ông Oddvar Kaarmo, giám đốc dự án từ Cục Quản lý Đường bộ Công cộng Na Uy, nói với trang Euronews rằng công trình có thể rút ngắn thời gian di chuyển cho người lao động khi họ đi lại hằng ngày giữa hai thành phố.
Theo CNN, đường hầm sẽ giảm khoảng 40 phút thời gian di chuyển. Mô hình tài chính của dự án này cũng khá độc đáo. Chính phủ Na Uy chỉ chi trả 40% kinh phí, phần còn lại sẽ thu hồi qua phí cầu đường khoảng 40 USD mỗi lượt - tương đương giá vé phà hiện tại.
Bà Anne Brit Moen, giám đốc dự án tại Skanska, công ty xây dựng đa quốc gia phụ trách phần phía bắc, nhận định với CNN rằng công trình sẽ tạo ra tác động tích cực đến nền kinh tế địa phương và ngành hải sản, khi chi phí hậu cần giảm và các công ty hoạt động trên phạm vi rộng hơn. Theo báo USA Today, các quan chức ước tính khoảng 6.000 phương tiện có thể sử dụng đường hầm mỗi ngày, con số này có thể tăng lên 13.000 phương tiện vào năm 2053.
Độ chính xác 5cm
Thách thức lớn nhất không nằm ở quy mô mà ở độ chính xác tuyệt đối được yêu cầu. Theo CNN, đường hầm đang được xây dựng từ hai đầu đồng thời với mục tiêu hai đội thi công gặp nhau ở giữa trong phạm vi sai số chỉ 5cm, một trong những tiêu chuẩn nghiêm ngặt nhất thế giới.

Để đạt được điều này, các kỹ sư sử dụng công nghệ laser quét 3D tiên tiến. Ông Burkhard Boeckem, giám đốc công nghệ tại Hexagon - công ty cung cấp hệ thống đo đạc cho dự án, giải thích với CNN rằng máy quét laser thu thập 2 triệu điểm dữ liệu mỗi giây để tạo ra bản sao kỹ thuật số của đường hầm. Bản sao này được so sánh với thiết kế gốc để phát hiện bất kỳ sai lệch nào.
Thách thức kỹ thuật lớn nhất đến từ áp lực nước khổng lồ ở độ sâu này. Bà Moen thừa nhận với CNN: "Thách thức chính là tìm ra phương pháp trám kín đủ tốt để bịt kín lớp đá. Chúng tôi hiện đang ở độ sâu 300m dưới mực nước biển, và đã có những vụ rò rỉ nước biển mặn khá nghiêm trọng. Vì chúng tôi sẽ đi xuống tận 392m, chúng tôi đang tập trung tìm kiếm những phương pháp tốt nhất để duy trì điều kiện làm việc an toàn".
Thiết kế của Rogfast độc đáo với những chi tiết chưa từng có. Theo Euronews, tại giữa đường hầm, các làn xe gặp nhau qua hai vòng xuyến đang được xây dựng ở độ sâu 260 mét dưới mực nước biển. Ông Kaarmo nhận xét: "Theo như tôi biết, tôi chưa từng thấy hai vòng xuyến trong tiết diện chéo của một đường hầm trước đây".
Na Uy áp dụng phương pháp xây dựng truyền thống khoan-nổ mìn xuyên qua đá gốc thay vì lắp ráp các đoạn hầm đúc sẵn. Ông Kaarmo giải thích với Euronews: "Ở Na Uy, chúng tôi xây dựng đường hầm khá rẻ nếu so sánh với cầu. Chúng tôi có khoảng 40 đường hầm đường bộ dưới biển và đã quen với công trình này. Vì vậy, thông thường việc xây dựng đường hầm dễ dàng và rẻ hơn so với xây cầu".
Ông Kaarmo nói với Euronews: "Ở phía bắc, khoảng 65% đường hầm đã hoàn thành, còn ở phía nam tại Randaberg, khoảng 45% đã hoàn thành". Hệ thống an toàn được thiết kế tỉ mỉ với 480 trạm gọi khẩn cấp, 245 quạt thông gió và 17 trạm bơm, theo báo USA Today.