Sự ra đời của các kênh thông tin và hệ thống số về môi trường nói riêng và các vấn đề đô thị nói chung đã kết nối người dân và chính quyền, góp phần xây dựng thành phố thông minh.
.jpg)
"Cầu nối" giữa người dân và chính quyền
Một buổi sáng tháng 9, qua cộng đồng “Quản lý đô thị Đà Nẵng: Tiện nghi - xanh - sạch - đẹp” trên facebook, tài khoản Đ.T.M.T đăng tải hình ảnh một điểm trên địa bàn phường An Hải có lượng rác tập kết chưa được thu gom. Ngay lập tức, rác được Công ty CP Môi trường đô thị Đà Nẵng xử lý.
Ngày 25/8, qua ứng dụng Cổng Góp ý Đà Nẵng, cử tri phường Hải Châu phản ánh việc tập kết xà bần tại 391 đường Trưng Nữ Vương gây ảnh hưởng môi trường. Tiếp nhận thông tin, UBND phường Hải Châu kiểm tra, xử lý và phản hồi kịp thời đến người dân.
Đó là hai trong số nhiều thông tin phản ánh qua nền tảng số được cơ quan chức năng và đơn vị liên quan xử lý. Những năm gần đây, cộng đồng “Quản lý đô thị Đà Nẵng: Tiện nghi - xanh - sạch - đẹp” và Cổng Góp ý Đà Nẵng là những “cầu nối” quen thuộc của nhiều người dân, du khách tại Đà Nẵng với chính quyền, đặc biệt ở lĩnh vực môi trường - vốn “nóng hổi” tại một đô thị phát triển từng ngày như Đà Nẵng.
Anh Trần Hữu Đức Nhật (phường Hải Châu) là thành viên của cộng đồng “Quản lý đô thị Đà Nẵng: Tiện nghi - xanh - sạch - đẹp” từ ngày đầu. Anh cho biết, thông qua sự nhanh nhạy của mạng xã hội; cơ quan, doanh nghiệp có liên quan (điện chiếu sáng, thoát nước…) tiếp nhận thông tin từ người dân và có trách nhiệm hơn với nhiệm vụ, hoạt động của mình.
Từ hoạt động của cộng đồng trên, một hệ thống camera giám sát được anh Nhật và Hội Phát triển Đà Nẵng lắp đặt trên địa bàn thành phố nhiều năm nay. Qua địa chỉ camera.0511.vn và facebook, hình ảnh tại nhiều góc đường được công khai cho người dân theo dõi. Đây là những “mắt thần” đa chức năng, phục vụ giám sát an ninh trật tự, an toàn giao thông, theo dõi thời tiết và môi trường…
“Môi trường thành phố đang đối mặt với nhiều vấn đề. Để cải thiện môi trường cần sự chung tay của nhiều phía và nâng cao ý thức người dân. Việc góp ý, phản ánh hay tiếp thu qua cộng đồng không thể thay đổi tất cả nhưng sẽ góp phần xây dựng Đà Nẵng xanh - sạch - đẹp và an toàn”, anh Nhật cho hay.
Ứng dụng công nghệ trong cảnh báo thiên tai
Sau đợt mưa lớn tháng 10/2022, thành phố tăng cường công tác kiểm soát ngập lụt, thoát nước ở nội đô, đặc biệt ở các điểm như hồ Thạc Gián, đường Mẹ Suốt, khu Khe Cạn… Trong đó, 56 tháp báo ngập tự động được triển khai, có thể cảnh báo kịp thời đến cơ quan chức năng và người dân.
Các tháp báo ngập là một phần của hệ thống công nghệ phục vụ giám sát, cảnh báo về môi trường và thời tiết đã được tích hợp dữ liệu của Trung tâm Giám sát, điều hành thông minh (IOC) Đà Nẵng. Ngoài ra, hệ thống còn 83 trạm đo mưa, 8 trạm đo mực nước sông, 22 tháp báo lũ ở khu vực Hòa Vang trước đây và 4 trạm bơm chống ngập.
Bên cạnh đó, người dân có thể gửi thông tin, hình ảnh tình hình ngập tại khu vực mình ở lên hệ thống với bản đồ mưa ngập và ứng dụng Danang Smart City.
Những dữ liệu này phục vụ theo dõi, cảnh báo và điều hành ứng phó thiên tai, đặc biệt khi thời tiết xấu. Ông Nguyễn Văn Quốc, Giám đốc Trung tâm IOC Đà Nẵng cho hay, trung tâm sẽ tổng hợp dữ liệu, báo cáo lãnh đạo thành phố và chia sẻ đến các đơn vị, địa phương xử lý. Các thông tin cũng được đăng tải lên ứng dụng Danang Smart City, qua ứng dụng mạng xã hội và các kênh truyền thông của để người dân chủ động ứng phó.
Theo ông Quốc, trong các đợt bão, mưa lớn vào năm 2023, 2024 và tháng 6/2025, Trung tâm IOC Đà Nẵng phát hiện gần 400 lượt điểm ngập, đặc biệt tại một số thời điểm ngập sâu ở khu vực Mẹ Suốt, Khe Cạn, khu vực cuối đường Trưng Nữ Vương… Trung tâm cũng ghi nhận hơn 25 trường hợp về cây xanh ngã đổ trong đô thị qua các đợt mưa, gió lớn của năm 2024, 2025 và thông báo cơ quan chức năng xử lý, bảo đảm an toàn cho người dân.
Đặc biệt, người dân có yêu cầu cứu hộ trước thiên tai có thể dùng chức năng SOS trên ứng dụng Danang Smart City hoặc gọi đường dây nóng 1022 để được hỗ trợ.
Mở rộng không gian giám sát trên nền tảng số
Không gian thành phố Đà Nẵng mới đã rộng mở hơn khi Đà Nẵng và Quảng Nam sáp nhập, đặt ra yêu cầu bức thiết cho Trung tâm IOC Đà Nẵng và các đơn vị, địa phương trong giám sát, theo dõi tình hình môi trường, thiên tai… ở từng địa bàn.
Theo ông Quốc, Trung tâm IOC Đà Nẵng đã có kế hoạch khảo sát, kết nối dữ liệu camera, dữ liệu cảm biến từ các xã, phường thuộc tỉnh Quảng Nam trước đây. Đơn cử, tại đô thị du lịch Hội An, trung tâm kết nối hệ thống camera và IoT hỗ trợ cảnh báo mưa lũ cho người dân và du khách. Hay tại nơi chịu ảnh hưởng lũ lụt như Đại Lộc, Vu Gia, đơn vị thu thập số liệu đo đạc từ các hồ chứa để báo cáo kịp thời.
Với địa bàn miền núi, vùng sâu, vùng xa, Trung tâm IOC Đà Nẵng đề xuất thành phố quan tâm lắp đặt thêm các trạm cảnh báo nguy cơ lũ quét và sạt lở để bảo đảm an toàn cho người dân. “Chúng tôi sẽ ứng dụng thêm AI để nâng cao hiệu quả giám sát, phân tích và cảnh báo”, ông Quốc nhấn mạnh.
Tại hội thảo “Thành phố thông minh: Hướng đến nâng cao chất lượng cuộc sống” mới đây, Phó Chủ tịch UBND thành phố Trần Nam Hưng đề cập hoạt động của Trung tâm IOC Đà Nẵng với hệ thống camera tích hợp dữ liệu giao thông, môi trường, y tế… là một trong nhiều thành tựu của Đà Nẵng trên hành trình xây dựng thành phố thông minh, bám sát phương châm “lấy người dân làm trung tâm, doanh nghiệp làm động lực và công nghệ làm công cụ”.
